Bruikbare kennis (actionable knowledge) verwijst naar inzichten en informatie die zijn voortgekomen uit wetenschappelijk onderzoek en die de voorwaarden scheppen voor positieve verandering. In tegenstelling tot kennis die abstract blijft of beperkt blijft tot academische kringen, is bruikbare kennis de vertaling van verzamelde gegevens naar bruikbare informatie: informatie die kan worden ingezet in het publieke debat, bewustwordingscampagnes, besluitvorming en de versterking van gemeenschappen. De bepalende waarde ervan ligt in het vermogen om verandering teweeg te brengen en in te spelen op maatschappelijke behoeften.
Binnen burgerwetenschap (Citizen Science) speelt bruikbare kennis een bijzonder cruciale rol. Zoals Irwin (1995) betoogde, moet een gedemocratiseerde benadering van wetenschap aansluiten bij de zorgen van burgers en tastbare voordelen opleveren voor gemeenschappen, het milieu en de samenleving als geheel. In die zin zorgt bruikbare kennis ervoor dat burgerwetenschap niet alleen gaat over deelname aan onderzoek, maar ook over het produceren van praktische resultaten die ertoe doen in de praktijk.
De bestudering van bruikbare kennis wordt vaak beschreven als een vorm van meta-onderzoek, omdat het de processen, praktijken en trajecten onderzoekt waarlangs kennis aanzet tot actie (Arnott et al., 2020). Dit perspectief benadrukt dat bruikbare kennis niet beperkt is tot de effecten ervan, maar ook inzicht vereist in hoe kennissystemen zelf kunnen fungeren als drijfveren voor verandering. Het produceren van bruikbare kennis vereist erkenning van de complexiteit van kenniscreatie, waarbij theorie en praktijk samenkomen op dynamische en soms betwiste wijze.
Referenties
Irwin, A. (1995). Citizen science: A study of people, expertise and sustainable development. Routledge.
Arnott, J. C., Kirchhoff, C. J., Meyer, R. M., Meadow, A. M., & Bednarek, A. T. (2020). Sponsoring actionable science: What public science funders can do to advance sustainability and the social contract for science. Current Opinion in Environmental Sustainability, 42, 38–44. https://doi.org/10.1016/j.cosust.2019.12.004